ជាការអបអរសាទរដល់ឆ្នាំថ្មី ឆ្នាំ ២០១៤ និងជាការចាប់ផ្តើមសារជាំថ្មីនៃការសរសេរក្នុងទំពរ័នៃប្លុក របស់ខ្ញុំឡើងវិញ ខ្ញុំបា៎ទសូមជូនអត្ថបទមួយ ទាក់ទងនឹង ឧក្រឹដ្ឋកម្មតាមប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យា។ ចាប់ពីរឆ្នាំនេះតទៅ ខ្ញុំនឹងរៀបរៀងអត្ថបទជាពីរភាសា ខេមរភាសានឹង ភាសាអង់គ្លេស។ ខ្ញុំនឹងព្យាយាមបន្តការងាររបស់អោយបានជាហូរហែរ ទោះបីជាត្រូវចំណាយពេលយូរបន្តិចក្តី។
To celebrate the New Year of 2014 and return to write some interesting topic I learned, I would like to show you an article about cyber-crime.And also from this point forward I will reblog mine in bilingual which is Khmer and English. I will try my best not to abundant it again even if it take longer time. This is my promise for New Year 2014. Wish all a happy New Year and get all the best!
ដោយការរីកចំរើននៃការយល់ដឹងរបស់ប្រជាជនលើបច្ចេកវិទ្យាថ្មី សំភារៈថ្មីៗជាច្រើនត្រូវបាន បង្កើតឡើង និងចែកចាយ។ ជាក់ស្តែង ទូរស័ព្ទទំនើបៗ រាប់លានគ្រឿងត្រូវបានគេដាក់លក់ និងប្រើប្រាស់នៅទីសាធារណៈ។ ប៉ុន្តែទន្ទឹមនឹងភាពជឿនលឿន ឧក្រឹដ្ឋជនក៏បានងាកមក វាយប្រហារតាមរយៈបច្ចេកវិទ្យានៅលើទូរសព្ទ័ដៃនេះផងដែរ។ បច្ចុប្បន្ន មានអ្នកប្រើប្រាស់ តិចតួចបំផុតយល់ដឹងអំពីគ្រោះថ្នាក់ ដែលពួកគាត់អាចនឹងជួបប្រទះ។ ហេតុដូច្នេះហើយ បានជាក្រុមហ៊ុន Trend Micro បានផលិតខ្សែវីដេអូខ្លីមួយ ដើម្បីផ្តល់ជាការយល់ដឹងនិងដាស់តឿនដល់អ្នកប្រើប្រាស់ទាំងអស់ យល់អំពីឧក្រឹដ្ឋកម្មតាមប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យានេះ។
Many modern tools aim in improving people lifestyle created has increase its sole because of the better understanding in the concept of technology. For instance, millions of smartphone has been sold and publicly available. With the advancement of the technology, criminals has also turned their target to attack those user via these tools. Yet, there are very few users who aware of this risk which they might face nowadays. To arouse public awareness, Trend Mirco produced a short video to alert all users.
នៅក្នុងវីដេអូខ្លីខាងលើ បានបង្ហាញពីរវិធីដែលជនល្មើសបានធ្វើរ ដេឲែលមានដូចតទៅ៖
១. ជនរងគ្រោះ(អ្នកប្រើប្រាស់ទូរស័ព្ទទំនើប) បានរងការវាយប្រហារដោយមិនដឹងខ្លួន នៅហាងកាហ្វេសាធារណៈ។ គាត់បានដោនឡូដហ្គេមចូលក្នុងទូរស័ព្ទរបស់គាត់ ដែលហ្គេមនោះបានផ្ញើដោយជនល្មើស និងមានភ្ជាប់នូវកូដលួចចូលក្នុងគណនេយ្យរបស់គាត់ ហើយបានលួចប្រាក់ពីទូរស័ព្ទ និងគណនីធនាគាររបស់គាត់។
1. A victim (smartphone user) was attacked without knowledge of and has downloaded a new game for her phone. The game was sent by a criminal and coded with malicious link to hack her privacy and money from her phone and bank account.
២. ជនលើ្មសបានស្រាវជ្រាវរកមើលអ្នកដែលងាយនឹងវាយប្រហារបាន តាមរយៈប្រវត្តិរូប តាមបណ្តាញសង្គម។ ជនល្មើសបានផ្ញើសារមួយដែលភ្ជាប់នូវកម្មវិធីថ្មីសំរាប់ទូរស័ព្ទ។ មេរោគ ឬកូដសំរាប់លួច ត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងទូរស័ព្ទរបស់ជនរងគ្រោះតាមរយៈការបញ្ចូលកម្មវិធីថ្មីនោះ។ ជនល្មើសអាចគ្រប់គ្រងលើទូរស័ព្ទនោះបានពីចម្ងាយ ហើយអាចស្តាប់ និងថតចម្លងនូវរាល់ ការពិភាក្សាតាមទូរស័ព្ទ អត្ថបទសារ និងលួចថតសម្លេងពេលប្រជុំបានទៀតផង។ ជនល្មើសអាចបញ្ចេញរាល់ព័ត៌មានសម្ងាត់ដែលថតចម្លងបានទៅក្រុមហ៊ុនដទៃដែលជាគូប្រកួតប្រជែងបានយ៉ាងងាយ។
2. The criminal tried to search their potential victims from social media profile. The hacker has sent an SMS to his victims with a new application link coded with malicious malware. After installation, the phone is ready to remotely controlled, eavesdropped, and recorded/copied all calls and SMSs, as well as dialogue from meeting. As a benefit to the criminal, he can sell the sensitive data to victim's competitor.
នៅទីបញ្ចប់នៃវីដេអូនេះ Trend Micro ក៏បានផ្តល់គន្លឺះសំខាន់ៗ មួយចំនួន ដើម្បីការពារ ពីការវាយប្រហារ ដូចខាងក្រោម៖
១. ចាក់សោរទូរស័ព្ទ ដោយលេខកូដសម្ងាត់ ឬការគូសសញ្ញាសម្ងាត់។
២. បញ្ចូលតែកម្មវិធីណាដែលផលិត និងចែកចាយដោយក្រុមហ៊ុនដែលមានកិត្តិនាម និងមានប្រភពតំណភ្ជាប់ផ្លូវការ។
៣. បញ្ចូលកម្មវិធីការពារដែលអាចត្រួតពិនិត្យមើលការចូលអានព័ត៌មានពីក្នុងទូរស័ព្ទ និងសម្លាប់មេរោគ។
Trend Micro has also left some useful tips to prevent from such attacks by:
1. Lock the device with passcode/password or pattern lock
2. Install only app from recognized company and have official links
3. Invest good anti-malware app which can scan for malware and monitor the permission access to files from other apps.
Reference: TrendMicroEurope
2. Install only app from recognized company and have official links
3. Invest good anti-malware app which can scan for malware and monitor the permission access to files from other apps.
Reference: TrendMicroEurope
